تفاوت قیمت اقلام خوراکی و درآمد در ایران و ۴ کشور همسایه چقدر است؟
مقدمه:
یکی از بحثهای داغ و همیشگی در محافل اقتصادی و شبکههای اجتماعی، مقایسه قیمت کالاهای اساسی در ایران با سایر کشورهای جهان است. بسیاری معتقدند هزینه زندگی در ایران ارزان است، در حالی که گروهی دیگر به گرانی طاقتفرسا اشاره میکنند. برای پایان دادن به این تناقض، باید یک خطکش مشترک به نام «دلار» داشته باشیم و مهمتر از آن، قیمتها را در کنار «درآمد ماهانه» بسنجیم. تیم تحلیل آکادمی اقتصادی در این گزارش تصویری، قیمت ۶ قلم خوراکی اساسی را در ایران با کشورهای ترکیه، عمان، امارات و عربستان بررسی کرده است تا پرده از واقعیت قدرت خرید در منطقه بردارد.

تحلیل آمار؛ فاجعه در «قدرت خرید» است، نه در «قیمتها»!
با نگاهی به ارقام دلاری این جدول، چند واقعیت اقتصادی تلخ و بسیار مهم آشکار میشود:
- مواد غذایی در ایران ارزان است، اما دستنیافتنی: اگر فقط به قیمتها نگاه کنیم، اقلامی مانند مرغ (۱.۴ دلار)، روغن (۱.۵ دلار) و شیر (۰.۳ دلار) در ایران نسبت به کشورهای همسایه ارزانتر هستند. اما وقتی به ردیف آخر (درآمد) نگاه میکنیم، متوجه میشویم که این ارزانی به دلیل فقر عمومی است.
- شکاف وحشتناک درآمدی: در حالی که میانگین درآمد در امارات ۱۶۳۳ دلار و در عربستان ۱۰۶۶ دلار است، درآمد متوسط در ایران به حدود ۱۱۵ دلار سقوط کرده است! این یعنی درآمد یک شهروند اماراتی بیش از ۱۴ برابر یک ایرانی است، در حالی که قیمت گوشت در امارات (۱۱ دلار) حتی از ایران (۱۳ دلار) ارزانتر است!
- برنج، یک استثنای عجیب: در میان تمام اقلام، قیمت برنج در ایران (۳.۴ دلار) با اختلاف چشمگیری از تمام ۴ کشور دیگر (که بین ۲ تا ۲.۵ دلار است) گرانتر است. این موضوع نشاندهنده سیاستهای محدودکننده واردات، هزینههای بالای تولید داخل و تورم ساختاری در بخش کشاورزی ایران است.
جدول دلاری قیمت اقلام خوراکی و میانگین درآمد
برای مقایسه دقیقتر، اعداد استخراج شده از بازارهای منطقه در جدول زیر گردآوری شده است (تمامی قیمتها بر حسب دلار میباشند):
| اقلام / کشور | ایران (🇮🇷) | ترکیه (🇹🇷) | عمان (🇴🇲) | امارات (🇦🇪) | عربستان (🇸🇦) |
| مرغ | ۱.۴ $ | ۲ $ | ۲ $ | ۲.۵ $ | ۱.۸ $ |
| گوشت | ۱۳ $ | ۱۹ $ | ۱۰ $ | ۱۱ $ | ۱۳ $ |
| برنج | ۳.۴ $ | ۲.۵ $ | ۲ $ | ۲ $ | ۲ $ |
| روغن | ۱.۵ $ | ۲ $ | ۳ $ | ۴ $ | ۴ $ |
| شیر | ۰.۳ $ | ۱ $ | ۲ $ | ۱.۷ $ | ۱.۷ $ |
| تخممرغ | ۲.۳ $ | ۲ $ | ۲.۷ $ | ۳ $ | ۲.۵ $ |
| درآمد مردم | ۱۱۵ $ | ۷۷۰ $ | ۵۸۴ $ | ۱,۶۳۳ $ | ۱,۰۶۶ $ |
(تحلیل اختصاصی و دادهکاوی توسط آکادمی اقتصادی)
بازنشر این گزارش
استفاده از این دادهها، تحلیلها و اینفوگرافیک برای رسانهها، اساتید اقتصاد و دانشجویان، تنها با ذکر نام آکادمی اقتصادی و درج لینک فعال به این صفحه بلامانع است.